Zeyno Baran’ın Newsweek’teki makalesi nedeniyle Genelkurmay İkinci Başkanı Org. Ergin Saygun’un Washington temasları, en çok da Hudson Enstitüsü’nde yaptığı konuşma hakkında birçok spekülasyon yapıldı. 17 Kasım 2006 Cuma günü sabah 10’da Hudson Enstitüsü’nün Washington’daki merkezinde başlayan ve Baran’ın yönetiminde bir saati aşkın süren bu toplantıyı izleyenlerden biri de bendim.
Öncelikle bu gizli bir toplantı değildi, ama herkese de açık değildi, sadece davetliler izleyebildi. Salon epey büyüktü ve tamamıyla doluydu, yani yaklaşık 50-60 kişi vardı. Toplantı basına da kapalı değildi. En az beş Türk gazeteci vardık. Ama “off-the-record” olduğu için konuşulanları yazamıyoruz. Ama konuşulmayanları yazmakta bir mahzur yok. Örneğin ne Org. Saygun’un konuşmasında, ne de soru-cevap bölümünde Türk iç politikası kesinlikle gündeme gelmedi. Yani Türkiye’deki laiklik, “irtica”, AKP hükümetinin uygulamaları, cumhurbaşkanlığı seçimleri vb. konulardan söz edilmedi. Darbe sözcüğü geçmediği gibi iması da olmadı.
Peki Org. Saygun ne konuştu? Türkiye’nin AB süreci, Kıbrıs, PKK, Türk-Amerikan ilişkileri, Irak, İran, Suriye, Kafkaslar, Orta Asya… Yani Türkiye’yi ilgilendiren tüm stratejik konuları ele aldı. Org. Saygun, bu kadar birbirinden farklı ve çetin konulara hakimiyeti, sempatik tavırları ve akıcı İngilizcesiyle salondakileri etkilemeyi bildi. Ermenistan, Gürcistan ve Yunanistan Büyükelçiliklerinden temsilcilerin ayrı ayrı yaptıkları yorumlara, sordukları sorulara çok nazik cevaplar verdi. Bazı sorularıysa, cevaplandırması için, toplantıyı izleyen Washington Büyükelçiliği Müsteşarı Engin Soysal’a yönlendirdi.
Peki Org. Saygun ne dedi? Açıkçası bu toplantıda söylenip de yazılmasında şu ya da bu şekilde sakınca olabilecek herhangi bir cümle hatırlamıyorum. Ama “off-the-record” kuralına aykırı davranmak olamaz. Şu kadarını söyleyebilirim: Org. Saygun’un Ortadoğu hakkındaki görüşlerinin büyük çoğunluğuna katılmıyorum.
Bu arada şunu da eklemek gerekir: Zeyno Baran ile erkek arkadaşı ABD Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Matt Bryza’nın Org. Saygun’u otelinde ziyaret ettikleri iddiasını da, bizzat Bryza Zaman Gazetesi’nde, o tarihte Washington’da olmadığını söyleyerek geçersiz kıldı.